Feiten en resultaten van de operatie
De verdachten hadden een complex netwerk van frauduleuze cryptoplatformen opgezet dat honderden Europese slachtoffers heeft misleid en hen ertoe bracht om in het totaal meer dan 600 miljoen euro te investeren in niet-bestaande beleggingsprojecten.
Hiervoor maakten de fraudeurs gebruik van tientallen namaakwebsites die de schijn wekten van legitieme crypto-beleggingsplatformen te zijn en zeer hoge rendementen beloofden. Ze rekruteerden hun slachtoffers via advertenties op sociale media, telefonische benadering, valse nieuwsartikelen en verzonnen getuigenissen waarvan zogenaamd bekende personen of succesvolle investeerders het gezicht waren.
Zodra slachtoffers hun geld naar de platformen overmaakten, konden zij hun geld nooit meer recupereren. De verkregen cryptovaluta afkomstig uit deze oplichtingspraktijken werden vervolgens witgewassen via blockchaintechnologie, goed voor een geschat bedrag van ongeveer 600 miljoen euro.
Hoe gebruiken criminelen blockchaintechnologie? Criminelen proberen de herkomst van hun verkregen cryptovaluta afkomstig uit de oplichtingspraktijken onduidelijk te maken door het geld vaak te verplaatsen. Het doel is dat het moeilijk wordt om te zien waar het geld oorspronkelijk vandaan kwam. Tot slot proberen ze het geld weer terug te halen naar normale bankrekeningen, uit te geven aan spullen, of te investeren zodat het er legaal uitziet.
Tijdens de gecoördineerde actie eind oktober werd een aanzienlijk vermogen in beslag genomen, waaronder:
- Meer dan 1 miljoen euro van verschillende bankrekeningen,
- 415.000 euro in cryptovaluta,
- 300.000 euro in contanten,
- 30 onroerende goederen waarvan de waarde nog moet worden vastgesteld,
- luxe horloges ter waarde van meer dan 100.000 euro
De gebruikte technieken om de verkregen cryptovaluta afkomstig uit de oplichtingspraktijken wit te wassen zijn bijzonder spitsvondig en moeilijk te detecteren. Desondanks is men erin geslaagd om, dankzij doorgedreven onderzoek, een aanzienlijk bedrag van het vermogen te detecteren en in beslag te nemen. Verder onderzoek zal nu moeten uitwijzen of er nog meer vermogen in beslag kan worden genomen.
Link met Belgisch onderzoek
In verschillende Europese landen, waaronder België, Frankrijk, Spanje en Malta, werden tussen 2022 en 2023 meerdere onderzoeken geopend naar grootschalige oplichtingspraktijken.
Uit onder meer het Belgisch gerechtelijk onderzoek is gebleken dat gelden afkomstig uit grootschalige oplichting werden witgewassen via verschillende Cypriotische vennootschappen. Deze vennootschappen investeerden de illegale opbrengsten in bouwprojecten in Limasol (Cyprus). Bovendien bleek dat dezelfde criminele organisatie achter deze feiten zat, waardoor Eurojust een centrale coördinerende rol opnam.
Er werd een gezamenlijk onderzoeksteam opgericht tussen Frankrijk en België om onderzoekers en magistraten uit Frankrijk, België, Cyprus, Spanje en Duitsland samen te brengen. Het gezamenlijk onderzoeksteam had als doel om over te gaan tot arrestaties en inbeslagnames van onder meer boekhoudkundige stukken, cryptowallets, bankrekeningen en onroerende goederen.
Tijdens de gecoördineerde actie tussen 27 en 30 oktober werden negen personen gearresteerd. Op vraag van de onderzoeksrechter in België werden drie personen, een 46-jarige en een 42-jarige man, beiden met de Israëlische nationaliteit en een 35-jarige man met de Duitse nationaliteit aangehouden. Hun uitlevering naar ons land werd aangevraagd. Daarnaast werden drie andere betrokkenen verhoord.
Het onderzoek wordt verdergezet door de Federale Gerechtelijke Politie Limburg onder leiding van de onderzoeksrechter. De verdachten zullen zich later moeten verantwoorden voor de rechtbank voor deelname aan een criminele organisatie, oplichting en witwassen.