Jaarstatistieken OM 2019

 

Correctionele dossiers

Instroom/Uitstroom

Het Openbaar Ministerie kende in 2019 een instroom van 575.170 correctionele dossiers[1] (een stijging van 5% tegenover 2018). Daartegenover staat een uitstroom van 567.113 dossiers (een stijging van 6% tegenover 2018).

Misdrijven[2]

Tegenover 2018 is er vooral een aanzienlijke stijging waar te nemen bij feiten van informaticabedrog (+33%) en heling & witwassen (+25%). Het aantal geregistreerde dossiers van verkrachting & aanranding kende eveneens een stijging (+10%); alsook drugs & doping (+7%).

De afgelopen 10 jaar (2010-2019) blijkt er een markante daling van diefstal en afpersing (-41%) met een opmerkelijke daling van de zware diefstallen (-53%). Milieumisdrijven en stedenbouwzaken daalden met 31%.

Tegelijk valt een toename van zaken met een hogere graad van complexiteit op, zoals volksgezondheid (+63%), informaticabedrog (+54%) en aanranding en verkrachting (+16%).

 

Justitiële afhandeling

Het aantal zaken waaraan de parketten gevolg hebben gegeven, steeg de afgelopen 10 jaar met 29%.

Er is een verschuiving van de traditionele vervolgingsmethode (via rechtstreekse dagvaarding of vaststellingen voor de raadkamer met het oog op de regeling van de rechtspleging) naar alternatieve maatregelen.

De sepotgraad is in 10 jaar gedaald, zowel voor de technische sepots (-30%) als de opportuniteitssepots (-28%)[3].

 

Jeugdbeschermingsdossiers

Instroom: MOF en VOS

In 2019 registreerden de jeugdparketten 161.817 jeugdbeschermingszaken, dit is het hoogste instroomcijfer van de voorbije 10 jaar (globaal +4 %) of 8% meer dan in 2018.

Daarbij gaat het om 99.513 VOS[4] zaken en 62.304 MOF[5] zaken.

De verhouding MOF -VOS zaken is de afgelopen 10 jaar geëvolueerd: het aandeel VOS zaken groeide van 47% in 2010 naar 61% in 2019; het aandeel MOF zaken verminderde daarentegen van 53% in 2010 naar 39% in 2019.

 

VOS

De stijging van het aantal jeugdbeschermingszaken de afgelopen 10 jaar is voornamelijk toe te schrijven aan een toegenomen instroom van VOS zaken (+36%).

In 2019 waren er bij de verontrustende situaties iets meer aanmeldingen voor jongens (52%) dan voor meisjes (48%) en had meer dan de helft van de VOS-zaken betrekking op een minderjarige jonger dan 12 jaar.

 

MOF

De MOF dossiers zijn de afgelopen 10 jaar met 25% afgenomen.

Hoewel zaken met betrekking tot eigendomsdelicten (o.a. diefstal en afpersing) met 45% zijn afgenomen, maken ze nog steeds het grootste deel uit van de MOF dossiers (37%).

Bij de persoonsdelicten is het aantal dossiers van opzettelijke slagen en verwondingen gedaald (-20%), terwijl de belagingsdossiers een stijging kenden van 133%.

Binnen de categorie openbare veiligheid en openbare orde, is wapenbezit gestegen met 27% en onwettig verblijf met 130%. De MOF zaken betreffende bedreigingen zijn gedaald met 21%.

 

***

 

De statistieken correctionele dossiers en jeugdparketten en bijgaande duiding over de correctionele dossiers en de jeugdbeschermingsdossiers zijn te raadplegen op de website van het openbaar ministerie.

 

 
  1. Strafzaken maken doorgaans het voorwerp uit van een opsporingsonderzoek waarbij de procureur des Konings de leiding heeft over het onderzoek. In sommige zaken heeft de onderzoeksrechter de leiding over het onderzoek (bv. in geval van een aanhoudingsbevel, huiszoekingbevel, telefoontap), in dat geval spreken we van een gerechtelijk onderzoek (minder dan 4% van de strafdossiers).

[2] Op het parket geregistreerde misdrijven.

[3] Er bestaan twee soorten sepots/zondergevolgstelling: technisch sepot en opportuniteitssepot:

Een technisch sepot dringt zich op wanneer het Openbaar Ministerie geen mogelijkheid heeft tot het instellen van een vervolging, namelijk wanneer de dader onbekend is, of de feiten niet bewezen zijn, de feiten verjaard zijn, de verdachte overleden is,…

Een opportuniteitssepot kan genomen worden wanneer de feiten wel bewezen zijn, maar een vervolging niet opportuun wordt geacht, bijvoorbeeld omdat het om zeer geringe feiten gaat, er geen nadeel is of een gering nadeel, de schade vergoed is, omwille van de specifieke omstandigheden, het blanco strafverleden van de verdachte, onvoldoende recherchecapaciteit, andere prioriteiten in de opsporing of vervolging, enzovoort.

Een beslissing tot seponering heeft steeds een voorlopig karakter. Zolang de strafvordering nog toelaatbaar is, kan het dossier steeds heropend worden en alsnog beslist worden om tot vervolging over te gaan.

[4] VOS = verontrustende situatie

[5] MOF = als misdrijf omschreven feiten