Federaal parket - Over ons

Oprichting federaal parket

Als een antwoord op de zogenaamde zaak Dutroux, zetten het Octopusakkoord van 24 mei 1998 en de daaruit voortvloeiende wet van 22 december 1998 ‘betreffende de verticale integratie van het openbaar ministerie, het federaal parket en de raad van procureurs des Konings’, destijds de krijtlijnen uit voor een grondige hervorming van het Openbaar Ministerie. De wet van 21 juni 2001 ‘tot wijziging van verscheidene bepalingen inzake het federaal parket’ vormde een verdere belangrijke stap in de hervorming van het Openbaar Ministerie. De bepalingen van deze wet traden op 21 mei 2002 in werking.

Beide wetten beoogden, door onder meer de oprichting van het federaal parket onder leiding van de federale procureur, een antwoord te bieden op de tijdens de opeenvolgende parlementaire onderzoekscommissies vastgestelde gebreken inzake, enerzijds, de coördinatie van het gerechtelijk optreden in strafdossiers die de grenzen van een gerechtelijk arrondissement, van een rechtsgebied of van het land overschrijden en, anderzijds, de behandeling van complexe, gespecialiseerde strafdossiers.

Op 21 mei 2002 was de oprichting van het federaal parket een feit. Dit parket dat is gelegen in het hart van Brussel maakt samen met de parketten van eerste aanleg, de arbeidsauditoraten, de parketten-generaal, de auditoraten-generaal, het parket voor de verkeersveiligheid en het COIV deel uit van het Openbaar Ministerie.

Unieke positie binnen het gerecht

Het federaal parket heeft een bijzonder kenmerk: het is niet verbonden aan één specifieke rechtbank of hof van beroep, maar kan optreden voor alle rechtbanken en hoven in België.

In tegenstelling tot de procureurs des Konings en de arbeidsauditeurs, die onder het gezag staan van de procureurs-generaal, staat het federaal parket rechtstreeks onder het gezag van de minister van Justitie. De federale procureur en het federaal parket worden jaarlijks geëvalueerd door het College van procureurs-generaal. Die evaluatie wordt bezorgd aan de minister van Justitie en aan het Parlement.

Het federaal parket handelt overeenkomstig de dwingende richtlijnen van strafrechtelijk beleid van de minister van Justitie en het College van procureurs-generaal.

Impact

Het federaal parket heeft zich in bijna een kwart eeuw een onmisbare plaats verworven binnen het Belgische gerechtelijk landschap. Het speelde een belangrijke rol in de strijd tegen georganiseerde criminaliteit, zoals de SKY ECC-zaak illustreert, in internationale samenwerking met meer dan tien structurele en langdurige akkoorden wereldwijd, in de aanpak van ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht (bijvoorbeeld de Rwanda-processen voor het hof van assisen van Brussel) en in de bestrijding van terrorisme, waaronder de reactie op de aanslagen van 22 maart 2016.

Motto

Het motto van het federaal parket, “Coniunctis Viribus pro Justitia” (“Met Vereende Krachten voor Gerechtigheid”), onderstreept het voortdurende streven naar optimale samenwerking en synergie, zowel binnen het parket zelf als met nationale en internationale partners.

Het federaal parket bestaat uit één federale procureur en 34 federale magistraten. De federale procureur wordt benoemd voor een mandaat van vijf jaar, dat tweemaal kan worden hernieuwd. De federale magistraten worden benoemd voor een mandaat van vijf jaar dat hernieuwbaar is.

34 federale magistraten:

- 17 Franstalige federale magistraten, waarvan minstens 1/3 wettelijk tweetalig.

- 17 Nederlandstalige federale magistraten, waarvan minstens 1/3 wettelijk tweetalig.

- waaronder 1 federale magistraat die wettelijk Duitstalig is.

- waaronder 2 federale magistraten die de Belgische Desk bij Eurojust uitmaken en werkzaam zijn in Den Haag (Nederland).

1 gedetacheerde eerste advocaat-generaal.

15 parketjuristen/attachés ‘juridische ondersteuning’.

Een administratief kader van 87 personeelsleden onder de leiding van een hoofdsecretaris.

Het federaal parket bestaat uit vier secties:

- De sectie georganiseerde criminaliteit, waarvan de cyberunit deel uitmaakt

- De sectie terrorisme en spionage

- De sectie internationaal humanitair recht en militaire bevoegdheden

- De sectie internationale samenwerking en bijzondere opdrachten.

1. Serge Brammertz en Daniel Bernard (2002-2007)

2. Johan Delmulle (2007-2014)

3. Frédéric Van Leeuw (2014-2024)

4. Ann Fransen (2024- … )

Missie:

‘Het federaal parket bestrijdt, als entiteit van het Openbaar Ministerie, in synergie met alle partners, de georganiseerde en de internationale criminaliteit en draagt op die manier bij tot een rechtvaardig en veilig samenleven in een democratische rechtsstaat’.

Visie:

‘Het federaal parket wil, in een permanent wijzigende geopolitieke context en met een snel evoluerende criminaliteit, een voortrekker zijn in de bescherming van de samenleving en de democratische rechtsstaat en, in synergie met alle partners binnen en buiten het Openbaar Ministerie, in de strijd tegen het terrorisme, de ernstige schendingen van het internationaal humanitair recht en de omvangrijke georganiseerde criminaliteit op basis van zijn expertise en een doorgedreven internationale samenwerking, om zo een innovatieve en doeltreffende aanpak te ontwikkelen’.

Waarden:

Loyaal - Verbonden - Authentiek – Vastberaden